คนมีปัญญาดี หากเป็นคนดีด้วย
ก็ยิ่งดี
แต่ว่าถ้าขาดคุณธรรมขึ้นมานี่ ก็ทำให้คนอื่นลำบากได้ง่ายๆ
เพราะฉะนั้นถ้าเป็นปัญญา ในระดับปริญญาตรี โท เอก
อย่างไรเสียก็เป็นปัญญาชั้นสามัญชนคนธรรมดาที่ยังหนาแน่นด้วยความทยานยาก
"ซึ่งแตกต่างจากปัญญาในทางธรรม"
แต่ความรู้ในระดับปริญญาตรี โท เอกนั้นก็ไม่ใช่เล่นๆ
เพราะต้องอาศัยคุณธรรมคือความเพียรพยายามที่สูงตามลำดับ
แต่ทะวา เราจะเห็นว่า บางคนจบสูงเป็นถึงขนาดดอกเตอร์
ก็มีความประพฤติเสียหายได้
มีตัวอย่างให้เห็นอยู่ทั่วไปในสังคม
ถึงกระนั้น มาดูคนที่มีการศึกษาน้อย
หลายคนก็มีความประพฤติเสียหาย
ไม่น้อยกว่าคนที่จบความรู้ขั้นสูงเลย
แล้วอะไรหล่ะครับ?
ที่เป็นสิ่งหรือตัวอะไรสักอย่าง
ที่จะมาวัดระดับความดีของคน ๆหนึ่งได้
จะว่าการศึกษาหรือ ก็ไม่ใช่
เพราะว่าตัวอย่างทั้งคนที่มีการศึกษาที่สูง
และคนแทบไม่ได้มีการศึกษาหรือมีการศึกษาน้อย
แต่คนทั้งสองแบบก็ได้สร้างคุณงามความดีในสังคม
และสร้างตัวเองให้ประสบความสำเร็จได้เช่นเดียวกัน.....
ทุกอย่างมันมีจุดที่เรียกว่ากึ่งกลางอยู่
หรือจะเรียกว่าทางสายกลางก็ได้
หากขาดปัญญา แต่ถ้ายังมีความอดทนความเพียรพยายาม
ก็จักประสบกับสิ่งที่ตนเองต้องการได้
ก็ยิ่งดี
แต่ว่าถ้าขาดคุณธรรมขึ้นมานี่ ก็ทำให้คนอื่นลำบากได้ง่ายๆ
เพราะฉะนั้นถ้าเป็นปัญญา ในระดับปริญญาตรี โท เอก
อย่างไรเสียก็เป็นปัญญาชั้นสามัญชนคนธรรมดาที่ยังหนาแน่นด้วยความทยานยาก
"ซึ่งแตกต่างจากปัญญาในทางธรรม"
แต่ความรู้ในระดับปริญญาตรี โท เอกนั้นก็ไม่ใช่เล่นๆ
เพราะต้องอาศัยคุณธรรมคือความเพียรพยายามที่สูงตามลำดับ
แต่ทะวา เราจะเห็นว่า บางคนจบสูงเป็นถึงขนาดดอกเตอร์
ก็มีความประพฤติเสียหายได้
มีตัวอย่างให้เห็นอยู่ทั่วไปในสังคม
ถึงกระนั้น มาดูคนที่มีการศึกษาน้อย
หลายคนก็มีความประพฤติเสียหาย
ไม่น้อยกว่าคนที่จบความรู้ขั้นสูงเลย
แล้วอะไรหล่ะครับ?
ที่เป็นสิ่งหรือตัวอะไรสักอย่าง
ที่จะมาวัดระดับความดีของคน ๆหนึ่งได้
จะว่าการศึกษาหรือ ก็ไม่ใช่
เพราะว่าตัวอย่างทั้งคนที่มีการศึกษาที่สูง
และคนแทบไม่ได้มีการศึกษาหรือมีการศึกษาน้อย
แต่คนทั้งสองแบบก็ได้สร้างคุณงามความดีในสังคม
และสร้างตัวเองให้ประสบความสำเร็จได้เช่นเดียวกัน.....
ทุกอย่างมันมีจุดที่เรียกว่ากึ่งกลางอยู่
หรือจะเรียกว่าทางสายกลางก็ได้
หากขาดปัญญา แต่ถ้ายังมีความอดทนความเพียรพยายาม
ก็จักประสบกับสิ่งที่ตนเองต้องการได้
ถ้ายังมีความอดทนอยู่แม้จะขาดซึ่งปัญญา
แต่ยังมีความเพียรพยายาม
ไม่นานย่อมเกิดปัญญาจากความอดทนนั้นได้เอง
แต่ยังมีความเพียรพยายาม
ไม่นานย่อมเกิดปัญญาจากความอดทนนั้นได้เอง
"มีคำกล่าวของท่านผู้รู้ว่า มีปัญญาเหมือนมีทรัพย์อยู่นันแสน
นั้นถูกต้องแน่นอน"
"รู้จักอดทนดีกว่ามีปัญญาแต่ขาดความอดทน
เพราะจะสร้างความฉิบหายให้กับตัวเอง และผู้อื่นได้ง่ายๆ"
เพราะจะสร้างความฉิบหายให้กับตัวเอง และผู้อื่นได้ง่ายๆ"
เพราะฉะนั้น คนที่มีคววามอดทนความพยายาม แม้พระพุทธเจ้าเอง ท่านก็สรรเสริญไว้ในพระบาลีว่า
"วิริเยน ทุกขะมัจเจติ แปลว่า คนเรา จะล่วงพ้นจากความทุกข์คือปัญหาอุปสรรค์ทั้งมวลได้ ก็เพราะอาศัยความเพียรความพยายาม"
ถ้าเราเป็นคนที่มีทั้งปัญญามีทั้งความอดทนนี่
จะเป็นคนที่ดูสุขุมสง่างามในที่ท่ามกลางที่ทั้งปวง
โดยที่ไม่จำเป็นต้องมีตำแหน่งหรือยศฐาบันดาศักดิ์ใหญ่โต
ก็ได้รับความเคารพนอบน้อมที่ออกมาจากใจมากกว่า
และไม่มีข้อแม้ภายในใจอีกด้วย
ถ้าเราเป็นคนที่มีทั้งปัญญามีทั้งความอดทนนี่
จะเป็นคนที่ดูสุขุมสง่างามในที่ท่ามกลางที่ทั้งปวง
โดยที่ไม่จำเป็นต้องมีตำแหน่งหรือยศฐาบันดาศักดิ์ใหญ่โต
ก็ได้รับความเคารพนอบน้อมที่ออกมาจากใจมากกว่า
และไม่มีข้อแม้ภายในใจอีกด้วย
Categories:
0 ความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น